autor: admin | 18 czerwiec 2009
Ten naukowy język i ścisłość wywodu nie przekonałyby może Pissarra, gdyby nie miały pokrycia w malarstwie, i to w malarstwie tej miary co Seurata, artysty o talencie niepospolitym i z natury swej tak oryginalnym, że nawet laboratoryjnie przemyślana i z absolutną dokładnością stosowana metoda nie mogła przydać jego obrazom pedantyzmu czy oschłości. Na przykładzie Signaca okazało się jednak, że przy średnim talencie teoria niewiele może, na przykładzie zaś samego Pissarra, że nie do każdego temperamentu pasuje. Jego bezpośredni stosunek do natury i liryczne odczucie świata mało mogły zyskać na rygorach odrzucających wszelką spontaniczność, bez której przestawał być sobą; powiedział też później, że przez te kilka lat, kiedy uprawiał dywizjonizm, czuł się jak sparaliżowany: „Gdy stwierdziłem, że nie mogę iść za moim wrażeniem, że nie mogę pochwycić przelotnych i zachwycających efektów natury, że mój rysunek nie ma żadnych cech osobistych, musiałem się go [dywizjonizmu] wyrzec.”